ASHIROV ABDURASHID RAVSHANOVICH
O‘zbekistonda professional ta'lim 2026-yil 3-son
Maqolada kasbiy ta’lim jarayonida o‘quv-bilish faoliyati va o‘quv-bilish kompetensiyasining pedagogik mohiyati, tarkibiy tuzilishi hamda ularning o‘zaro funksional aloqadorligi nazariy-metodologik jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotning maqsadi o‘quv-bilish faoliyati va kompetensiyasi tushunchalarini mazmunan farqlash, o‘quv-bilish kompetensiyasining tarkibiy komponentlarini tizimlashtirish hamda uni rivojlantirishning pedagogik shart-sharoitlarini asoslashdan iborat. Tadqiqotda normativ-huquqiy hujjatlarni tahlil qilish, ilmiy adabiyotlarni qiyosiy-konseptual tahlil qilish, tushunchalarni tizimlashtirish va pedagogik modellashtirish metodlaridan foydalanildi. Tahlil natijasida o‘quv-bilish kompetensiyasining motivatsion-qadriyatli, kognitiv, operatsion-faoliyatli va refleksiv-baholash komponentlarini o‘zaro bog‘liq holda rivojlantirishga asoslangan konseptual model taklif etildi. Modelning o‘ziga xos jihati shundaki, unda kompetensiya bilimlar hajmi bilan emas, balki ta’lim oluvchining mustaqil o‘rganishi, axborotni tahlil qilishi, kasbiy vazifalarni hal etishi va o‘z natijalarini baholash qobiliyatlari birligi orqali izohlanadi. Olingan nazariy xulosalar kasbiy ta’limda o‘quv topshiriqlarini loyihalashtirish, baholash mezonlarini ishlab chiqish va mustaqil ta’limni tashkil etishda qo‘llanishi mumkin. Taklif etilgan modelning amaliy samaradorligi kelgusida empirik tadqiqotlar orqali tekshirilishi zarur.
kasbiy ta’lim, o‘quv-bilish faoliyati, o‘quv-bilish kompetensiyasi, kompetensiyaviy yondashuv, konseptual model, bilish motivatsiyasi, mustaqil ta’lim, pedagogik modellashtirish, refleksiv baholash, ta’lim natijalari